حوزه علمیه، غدیر را به زبان علوم سیاسی روز و مدیریت اسلامی ترجمه کند
حجت الاسلام والمسلمین مجید فرجی استاد دانشگاه علامه طباطبایی در گفت و گو با خبرگزاری حوزه در تهران با بیان اینکه باید از الگوی تبیین ایجابی و تمدنساز برای معرفی غدیر در سطح ملی و بین المللی بهره ببریم، اظهار کرد: این مهم نیازمند یک تقسیم کار هوشمندانه میان ارکان فرهنگی و علمی جامعه است که برای هر نهاد علمی و پژوهشی میتوان مأموریتی را در این راستا تعریف کرد.
استاد دانشگاه علامه طباطبایی با بیان اینکه وظیفه اصلی حوزهها ورود به ادبیات «مدیریتی تمدنی» در کنار ادبیات «کلامی تاریخی» است، ادامه داد: ما نیازمند تولید ادبیات علمی در حوزه حکمرانی علوی هستیم و حوزه علمیه باید غدیر را به زبان علوم سیاسی امروز و مدیریت اسلامی ترجمه کند تا برای دانشگاهیان و اندیشمندان جهان اسلام، بهعنوان یک مدل حکمرانی علمی و کارآمد قابل ارائه باشد.
معرفی الگوی حکمرانی عدلمحور در غدیر، بهترین راه برای روایت جذاب و وحدتبخش از این واقعه است
حجت الاسلام والمسلمین فرجی در ادامه، نقش رسانهها و فعالان فرهنگی را نیز در تبدیل غدیر از یک مناسبت مذهبی به یک راهبرد تمدنی بسیار مهم ارزیابی کرد و گفت: رسانه باید مروج «گفتمان مشترک» باشد لذا ما باید تولیدات رسانهای خود را از محصور ماندن در بحثهای حساسیتزا خارج کرده و بر ابعاد تمدنیِ غدیر تمرکز کنیم. معرفی الگوی حکمرانی عدلمحور در غدیر، بهترین راه برای روایتِ جذاب و وحدتبخش از این واقعه است. استفاده از زبان هنر و تولیدات فراملی، میتواند مخاطبان وسیعی را در جهان اسلام به این منظومه فکری علاقهمند کند.
دانشگاه باید به سمت تعریف پروژههای مشترک با محوریت «نیازهای امت اسلامی» حرکت کند
این پژوهشگر حوزه علمیه یادآور شد: در این میان نقش دانشگاه این است که باید به سمت تعریف پروژههای مشترک میان نخبگان شیعه و سنی با محوریت «نیازهای امت اسلامی» حرکت کند. وقتی غدیر بهعنوان منبع الهام برای عدالتخواهی، مبارزه با فقر و دفاع از کرامتِ امت اسلامی معرفی شود، بستر برای همکاریهای عملیاتی نخبگان فراهم میشود.
حجت الاسلام والمسلمین فرجی در ادامه بر پرهیز از حاشیهسازی تأکید و بیان کرد: راهبرد عملیاتی ما باید بر این اصل استوار باشد که غدیر، بستر «بسیج تمدنی» است، نه «تولید تنش». هر اقدامی که به بهانه تبیین غدیر، منجر به تحریک احساسات یا دامن زدن به اختلافات و تولید ناامنی در جهان اسلام شود، برخلاف منطق راهبردی غدیر است. ما باید بهگونهای عمل کنیم که غدیر برای هر مسلمانی، یادآور شکوه رهبری الهی و عزت امت و نه تداعیکننده شکاف باشد.
وی بیان کرد: موفقیت در این راهبرد نیازمند آن است که همه نهادها، غدیر را بهعنوان «نسخه برونرفت امت از چالشهای معاصر» معرفی کنند. وقتی غدیر ما، پاسخگوی نیازهای عینیِ جهان اسلام باشد، خودبهخود از یک مناسبت تقویمی به یک نقشه راهِ عملیاتی تبدیل خواهد شد.
پیام غدیر حقیقتاً یک منظومه کامل است
استاد دانشگاه علامه طباطبایی در پاسخ به این پرسش که کدام بخش از پیام غدیر بیشترین ظرفیت برای تبدیل شدن به گفتمان مشترک و تقویت همگرایی در جهان اسلام را دارد، توضیح داد: پیام غدیر حقیقتاً یک منظومه کامل است اما اگر بخواهیم از بین بخشهای مختلف آن دست به انتخاب بزنیم تا به یک گفتمان مشترک در جهان اسلام برسیم، بدون شک باید روی محورهای «عدالتخواهی» و «مردمداری» متمرکز شویم. این دو مؤلفه، حلقه مفقوده دنیای اسلام است و تقریباً هیچ مسلمان آزادهای نیست که با این ارزشها مخالف باشد.
وی ادامه داد: وقتی از غدیر بهعنوان الگوی رهبری جامعه سخن میگوییم، در واقع داریم از مدلی حرف میزنیم که در آن، حاکم به دنبال قدرتی برای مردم است نه بر مردم: «إنی جاعلک للناس إماما» نه «علی الناس». همین عدالتش ثابت میکند که او برگزیده خدا است و این «عدالتِ علوی» یک زبان مشترک جهانی به شمار میرود که میتواند همه مذاهب اسلامی را پیرامون خود جمع کند.
حجت الاسلام والمسلمین فرجی در ادامه با تصریح اینکه در کنار این دو، مؤلفه «مبارزه با تفرقه» هم ظرفیت بسیار بالایی دارد، گفت: غدیر نقطه پایان بلاتکلیفی امت اسلامی بود و پیامی جز وحدت برای بقا نداشت. بنابراین، هرچه ما بیشتر روی این تمرکز کنیم که «غدیر یعنی انسجام»، نه «غدیر یعنی مرزبندیهای مذهبی»، بهتر میتوانیم آن را به گفتمان غالب تبدیل کنیم.
غدیر درمان درد امروز امت اسلام است
وی در ادامه، مداحان، خطیبان، اهلقلم و سایر اقشار را به تبلیغ پیام غدیر فراخواند و گفت: غدیر فقط خاطره دیروز نیست بلکه درمان درد امروز امت اسلام است.
پژوهشگر حوزه علمیه بیان کرد: اگر غدیر را از یک رویداد تاریخی به یک مطالبه اجتماعی تبدیل کنیم که در آن از حاکمان، عدالت و از جوامع، برادری میخواهیم میبینیم که این پیام به راحتی مرزهای مذهبی را درمینوردد و به یک نیاز مشترک برای همه مسلمانان تبدیل میشود. در واقع دغدغه ما باید این باشد که فَلْیُبَلِّغِ الْحَاضِرُ الْغَائِبَ وَ الْوَالِدُ الْوَلَدَ إِلَی یَوْمِ الْقِیَامَهِ»؛ (حاضر باید این پیام را به غائب و پدران هم به فرزندانشان، ابلاغ کنند.) این یک تکلیف الهی است که همه ما به فرزندان خود و به کسانی که اطلاع ندارند این پیام را منتقل کنیم.
امام جماعت مسجد جامع امیرالمومنین علیه السلام محله شوش تهران افزود: پیام غدیر بهاندازهای مهم است که قرآن کریم، پیامبر (ص) را در صورت کوتاهی در فرمان ابلاغ ولایت تهدید به کیفر و مؤاخذه کرده است: «یا أَیُّهَا الرَّسُولُ بَلِّغْ ما أُنْزِلَ إِلَیْکَ مِنْ رَبِّکَ وَ إِنْ لَمْ تَفْعَلْ فَما بَلَّغْتَ رِسالَتَهُ»؛ (ای پیامبر آنچه از طرف پروردگارت بر تو نازل شده است کاملاً (به مردم) برسان و اگر نکنی، رسالت او را انجام ندادهای و خداوند تو را از (خطرات احتمالی) مردم نگاه میدارد، و خداوند جمعیت کافران (لجوج) را هدایت نمیکند.) این بدین معناست که پیامبر در صورت عدم تبلیغ این آیه، گویی توحید، آخرت، نماز، روزه و هیچکدام از این مسائل را ابلاغ نکرده است.
حجت الاسلام والمسلمین فرجی در پایان به بحث سندیت حدیث غدیر اشاره کرد و گفت: قصه غدیر یک قصه عادی و افسانه نیست، بلکه یک واقعیت روشن است که عموماً در همه منابع معتبر اهلسنت به آن اشاره شده است. این حدیث، خبر واحد نیست که نیاز به بررسی سندی داشته باشد، بلکه یک خبر متواتر است که هزاران نفر از هزاران نفر دیگر آن را نقل کردهاند؛ خبر واحد یعنی منبع و واسطه آن یک نفر یا دو نفر است که ممکن است حجیت نداشته باشد، اما خبر متواتر یک خبر قطعی است.
